Odsłonięcie tablicy jubileuszowej na Świętym Krzyżu

W ramach obchodów jubileuszu 70-lecia powstania Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego 24 października 2020 roku o godzinie 9:00 uroczyście posadzony został okazały dąb na terenie należącym do schroniska PTTK „Jodełka” w Świętej Katarzynie. Uroczystego posadzenia dokonali: Dariusz Nazarczyk Skarbnik ZG PTTK, Jacek Potocki członek ZG PTTK, Jacek Trzoch Prezes Oddziału Warszawskiego PTTK oraz Bartłomiej Nalepa dzierżawca obiektu. Drzewo zostało nam podarowane przez Nadleśnictwo Daleszyce. Przy posadzonym dębie postawiona została tablica upamiętniającą VII Międzypokoleniową Sztafetę Turystyczną.

O godzinie 9:45 odsłoniliśmy nową tablicę na budynku nieistniejącego już schroniska Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, które powstało w Świętej Katarzynie w 1910 roku. Było to pierwsze schronisko na ternie Królestwa Polskiego. Tablica została ufundowana przez Zarząd Główny PTTK w miejsce starej, zniszczonej już tablicy, która na obiekcie była umieszczona. Odsłonięcia tablicy dokonał Prezes Zarządu Głównego PTTK Jerzy Kapłon wraz z obecnymi właścicielami budynku Dorotą i Ireneuszem Szlufik. Ceremonię odsłonięcia tablicy, jak i posadzenia drzewa, prowadził Kazimierz Micorek – Wiceprezes Oddziału Świętokrzyskiego PTTK w Kielcach. W krótkim przemówieniu prowadzący podziękował Zarządowi Głównemu PTTK za inicjatywę związaną z ufundowaniem tablicy, podziękował także Jackowi Trzochowi podkreślając, że to dzięki jego staraniom dzisiejsza uroczystość mogła dojść do skutku.

Po odsłonięciu tablicy pracownicy Radia Kielce SA nagrali kilku wywiadów z obecnymi na wydarzeniu uczestnikami – Jerzym Kapłonem Prezesem Zarządu Głównego PTTK, Jackiem Trzochem Prezesem Oddziału Warszawskiego PTTK oraz Kazimierzem Micorkiem Wiceprezesem Oddziału Świętokrzyskiego PTTK w Kielcach.

Następnie uczestnicy wydarzenia udali się na Święty Krzyż, gdzie w murach Bazyliki pw. Trójcy Świętej zwiedziliśmy klasztorne Muzeum, po którym oprowadził nas Kazimierz Micorek.

O godzinie 12:00 rozpoczęła się uroczysta Msza Święta, którą odprawił Ojciec Krzysztof Czepirski Rektor Bazyliki Trójcy Świętej na Świętym Krzyżu. W wygłoszonej homilii nawiązał do tradycji przyprowadzania grup przez przewodników PTTK na tą świętą górę, podziękował za ciężką społeczną pracę, jaką kadra PTTK codziennie wykonuje. Zaznaczył, że zarówno przewodnicy, jak i przodownicy i piloci wycieczek byli i są bardzo oczekiwanymi gośćmi w murach Bazyliki, powiedział także, że uczestnicy przyprowadzanych tu przez nich grup wielokrotnie w ciepłych słowach pozytywnie wyrażali  się o wiedzy i umiejętnościach kadry programowej PTTK.

O godzinie 12:45 przystąpiliśmy do ostatniej części wydarzenia – odsłonięcia tablicy pamiątkowej 70-lecia powstania Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego. Przed odsłonięciem tablicy Superior Bazyliki Ojciec Marian Puchała dokonał jej poświecenia. Uroczystego odsłonięcia dokonali: Jerzy Kapłon Prezes Zarządu Głównego PTTK, Maciej Długosz Dyrektor Departamentu Edukacji, Sportu i Turystyki Świętokrzyskiego Urzędu Wojewódzkiego, Jan Reklewski Dyrektor Świętokrzyskiego Parku Narodowego oraz Ojciec Marian Puchała Superior Bazyliki na Świętym Krzyżu i kustosz Relikwi Drzewa Krzyża Świętego. Następnie prowadzący uroczystość Kazimierz Micorek poprosił o zabranie głosu przedstawiciela Świętokrzyskiego Urzędu Marszałkowskiego i Prezesa Zarządu Głównego PTTK. Kolega Prezes wręczył Medale PTTK 100-lecia odzyskania Niepodległości Marszałkowi Województwa Świętokrzyskiego, Dyrektorowi Świętokrzyskiego Parku Narodowego oraz Ojcu Superiorowi. Kolejnym etapem było złożenie wiązanek pod odsłoniętą tablicą – w imieniu Zarządu Głównego PTTK złożyli ją Prezes ZG PTTK Jerzy Kapłon oraz Sekretarz ZG PTTK Adam Jędras, zaś w imieniu Marszałka Województwa Świętokrzyskiego Maciej Długosz. Na koniec uroczystości głos zabrał Jacek Trzoch. Zauważył, że dzisiejsza data, która została zamieszczona na tablicy już na zawsze tu pozostanie, będzie przypominała naszą uroczystość wszystkim przybywającym tu licznie turystom. Zaznaczył, także że dzień 24 października jest dziś szczególny dla jednej z osób uczestniczących w dzisiejszym wydarzeniu, która obchodzi dziś urodziny. Jacek Trzoch poprosił następnie Jerzego Kapłona o wręczenie jubilatowi, Kazimierzowi Micorkowi, Złotej Odznaki „Zasłużony w pracy PTTK wśród młodzieży”.

Organizatorem wydarzenia był Zarząd Główny PTTK. Inicjatorem i koordynatorem całości Jacek Trzoch. Stronę organizacyjną w terenie koordynował Kazimierz Micorek oraz Beata Milewicz oboje z Oddziału Świętokrzyskiego PTTK w Kielcach. Tablicę jubileuszową 70-lecia PTTK dofinansował Urząd Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego.

Relacja w Radiu Kielce - Internet nie zastąpi przewodników. PTTK świętował jubileusz

Relacja w Radiu Kielce - galeria zdjęć

Artykuł z portalu Misjonarzy Oblatów www.swietykrzyz.pl - 70. lat PTTK i poświęcenie pamiątkowej tablicy na Świętym Krzyżu

PTTK – trwanie i kontynuacja

    Przedstawiając Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze, jego historyczne korzenie, charakter i możliwości współczesnemu odbiorcy należy rozpocząć prezentację od ujawnienia podstawowej cechy – jest nią trwanie. Trwanie w zmieniających się uwarunkowaniach polityczno-społecznych, czasach trudnych – bywało z dramatyczną codziennością, – kiedy kolejne pokolenia przejmowały misję służenia krajowi obierając krajoznawstwo i turystykę za metodę pracy. To nieprzerwane trwanie sięga czasu zaborów, kiedy powstawały organizacje będące protoplastami współczesnego PTTK, a to Towarzystwo Tatrzańskie założone w Zakopanem w 1874 r. (w 1873-1874 pod nazwą Galicyjskie Towarzystwo Tatrzańskie, w latach 1874-1920 Towarzystwo Tatrzańskie, w latach 1920-50 Polskie Towarzystwo Tatrzańskie) oraz Polskie Towarzystwo Krajoznawcze w Warszawie w 1906 r.
    O tym czasie, kiedy Polski nie było na mapach Europy, działacz PTK Stanisław Thugutt pisał po latach, już jako polityk II Rzeczypospolitej – cóż mogliśmy wtedy więcej zrobić jak nie dać zasnąć duszy narodu. My jednak dodajmy – to było bardzo wiele w sytuacji, kiedy społeczeństwo żyło w trzech różnych porządkach prawnych państw zaborczych, a ze względu na upływ czasu zanikała pamięć o wolnym kraju, a raniła ta o kolejnych porażkach zrywów wolnościowych.

----- * ----

    Oba Towarzystwa aktywnie przetrwały I wojnę światową dostosowując metody pracy do aktualnych możliwości. Oba środowiska wzięły udział w walkach i działalnościach niepodległościowych.

---- * ----

    Międzywojnie, potocznie zwane XX-leciem nie trwało dla pokojowej pracy dwudziestu lat z racji na wojnę polsko-bolszewicką, która zakończyła się zwycięstwem ratującym młode państwo, ale przyniosła jednak nowe straty w wyniszczonym kraju. Mimo takich uwarunkowań jest to czas ogromnego wysiłku włożonego w budowę państwa, jego podstawowych struktur oraz integracji społeczeństwa niosącego odmienne doświadczenia ukształtowane przez kraje zaborcze. PTT i PTK mają w tym znaczący wkład oddając do służby państwowej swoich wybitnych członków oraz doświadczenia organizatorskie. Mimo uszczuplenia kadr wykonują zadania statutowe konsekwentnie przyjmują postawę kontynuacji. Rozszerzono obszar działania. Szczególnie PTK miało ambicje obecności swoich oddziałów w całym kraju. Rozszerzono również pola pracy nowymi propozycjami oraz wzmacniano te już wypróbowane na płaszczyźnie intelektualnej jak i praktycznej. Rozkwitła działalność wydawnicza – zwłaszcza przewodnikowa – uprzednio spętana nadzorem cenzorskim, kontynuowano wydawanie z dużą już tradycją czasopiśmiennictwa „Wierchów” w PTT oraz „Ziemi” w PTK. Zadbano o opracowywanie zbiorów muzealnych, bibliotek obu Towarzystw, które regularnie wzbogacano, zachęcano do zakładania podręcznych księgozbiorów w oddziałach, uprawiano i prezentowano fotografię. Planowano i znakowano szlaki turystyczne, szkolono przewodników, … Rozbudowywano infrastrukturę dla turystyki wielokrotnie korzystając z finansowego wsparcia władz.
Wszystkie te działania odnajdziemy w PTTK, które również w pracy programowej poszło drogą kontynuacji, zmieniła się jednak skala owych działań.

---- * ----

    Od roku 1932 z rozwagą i niespiesznie prowadzone były rozmowy dwustronne dotyczące fuzji PTT z PTK. Uważano bowiem, że wzmocni to i rozszerzy możliwości obu środowisk, pozwoli pełniej zaistnieć w „przemyśle turystycznym” wspieranym przez władze I Rzeczypospolitej. Do wybuchu II wojny światowej rozwiązano i uzgodniono wiele problemów pozwalając realnie myśleć o zjednoczeniu,  oprócz nowej nazwy organizacji, która powinna zmieścić dorobek obu Towarzystw. Jednak wiadomo, że miało to nastąpić w zupełnie innych realiach politycznych.

---- * ----

    Kim byli ludzie tworzący dwa nurty ruchu krajoznawczo-turystycznego, który ulegając transformacji w zależności od sytuacji zawsze za wspólny mianownik miał Polskę i służbę dla niej, a tym samym służbę dla ogółu społeczeństwa?
    Spotykamy w obu Towarzystwach ludzi wszystkich warstw społecznych (w różnych proporcjach w obu organizacjach), poglądów politycznych, licznych specjalności zawodowych, również przedstawicieli kleru. Mamy ludzi nauki i młodzież dopiero wkraczającą w życie, polityków i młodych rzemieślników, … Ten skład to niewątpliwie fenomen w dziejach kraju. Umieli ze sobą rozmawiać, wspólnie rozwiązywać problemy, uznawali wzajemnie swoje życiowe kompetencje. Wielokrotnie wspierali ruch finansowo w dramatycznych momentach braku środków. Reasumując mamy tu przykład autentycznej pracy społecznej. Nagrodą dla najwybitniejszych i to rzadką był tytuł Członka Honorowego przyznawany w obu Towarzystwach. Również ten model wyróżniania został przeniesiony do PTTK.

---- * ----

    Po wybuchu II wojny światowej ustała działalność obu Towarzystw. Zakończenie wojny ujawniło ogrom strat w ludziach oraz zasobach materialnych. Wrócono prawie natychmiast do działalności. Jeszcze raz zastosowano postawę kontynuacji korzystając z bogactwa minionego czasu. Jednak rzeczywistość powojenna stworzyła nowe, dotkliwe trudności związane ze zmianą granic państwa, utratą ziem wschodnich gdzie oba nurty pracy krajoznawczo-turystycznej były dobrze zakorzenione oraz koniecznością zaistnienia na tzw. Ziemiach Odzyskanych. Dodać należy, że pracowano w atmosferze zagrożenia likwidacją, ponieważ rozwiązywane były organizacje programowo związane z obroną tożsamości Polaków.
    Powrócono również, już w 1945 r., do rozmów o fuzji PTT i PTK, ale toczyły się one w atmosferze ostrej transformacji ustrojowej i sytuacji zakusów odebrania wielopokoleniowego dorobku Towarzystw oraz pozbawienia możliwości obsługiwania ruch turystycznego. Alternatywą miała być organizacja turystyczno-krajoznawcza wzorowana na organizacjach radzieckich. Stawka tych rozmów była, więc ogromna. Nie wszyscy rozumieli sytuację uważając, iż fuzja odbędzie się pod przymusem. Zapomniano, że pomysł narodził się w XX-leciu i bliski był realizacji przed wybuchem wojny. Wojna nerwów i „wpływów” trwała długo, bo do roku 1950, kiedy na Zjeździe połączeniowym 17 grudnia powstało Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze.
    Pierwszy okres działalności PTTK przypada na lata twardego stalinizmu w Polsce. Projektując nowe działania starano się realizować w praktyce założenia państwa robotników i chłopów. Dobrym przykładem będzie program zorganizowania, jako stałego elementu życia polskiej wsi, wiejskiej turystyki – pokazywania chłopom Polski. Tyle, że ideologiczni programiści nie wzięli pod uwagę kalendarza prac rolnych, więc mimo zaangażowania dużych sił i środków wyniki były raczej papierowe. Natomiast tradycyjnie propaństwowe i społecznie nastawione środowiska PTTK wzięły udział, z prawdziwym zaangażowaniem, w wielkiej akcji walki z analfabetyzmem.
    Obok spektakularnych działań toczyła się spokojna, wypróbowana doświadczeniem praca.
    Pozostaje jeszcze dodać, że program PTTK został znacząco wzbogacony o nowe specjalności turystyki kwalifikowanej, kiedy kadra z likwidowanych związków i klubów sportowych weszła do Towarzystwa.

---- * ----

    Dziś PTTK ma 70 lat, przetrwało doświadczenia wielu przemian politycznych, trudności gospodarczych, wreszcie transformacji i trwa starając się nie dać zasnąć duszy narodu. Modyfikuje programy dostosowując je do wszystkich grup wiekowych i środowisk. Jest obecne w wielu płaszczyznach życia społecznego, co łatwe nie jest, bo w czasach swoich protoplastów liczba członków to tysiące, a obecnie dziesiątki tysięcy bardzo wymagających odbiorców propozycji programowych, które również sięgają poza granice Kraju, ale również ucząc, że piękno jest blisko tylko trzeba uważnie patrzeć, trzeba go szukać, …
    Bogactwo doświadczeń i dokonań minionego czasu jest bazą intelektualną i metodologiczną dla współczesnej działalności.

---- * ----

    Młodzi odkrywając świat, proponują własne drogi, bywa ze zdumieniem, dowiadują się, że to już było – czasem nawet przed 100-u laty, tylko zagubiło się w trudnościach i ludzkiej niepamięci. Dlatego planując przyszłość pod dumnym hasłem innowacyjności warto znać historię dziedziny, którą się zajmujemy.


Wanda Skowron
Warszawa, wrzesień 2019 r.

 

 

 

Wystawy

W dniu 25 października 2020 r. Oddział Warszawski PTTK otworzył wystawę pamiątek turystycznych, na której prezentowane są liczne znaczki, proporczyki i plakietki związane z turystyką i krajoznawstwem. Ekspozycja pochodzi ze zbiorów Izby Pamiątek Turystycznych Klubu Turystycznego "Datajana".
Wystawa jest dostępna do 8.11.2020, w godzinach otwarcia ruchomych schodów na Starym Mieście.
Fotogaleria: https://photos.app.goo.gl/2i3DjS65GFM7rgwM9

Zlot turystów PTTK - Ossów 2020

W dniu 14 sierpnia 2020 roku, podczas uroczystości organizowanych przez władze samorządowe, została odsłonięta tablica upamiętniająca 70 rocznicę powstanie Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego.
Tablica jest umieszczona na elewacji budynku Szkoły Podstawowej im. Ignacego Skorupki w Ossowie.
Uroczystego odsłonięcia dokonali:
Burmistrz Wołomina - Pani Elżbieta Radwan,
Skarbnik ZG PTTK - Kol. Dariusz Nazarczyk,
Prezes Oddziału Warszawskiego PTTK - Kol. Jacek Trzoch,
Wiceprezes Oddziału Stołecznego PTTK im. A. Janowskiego - Kol. Włodzimierz Majdewicz,
Prezes Oddziału PTTK "Mazowsze" w Warszawie - Kol. Mieczysław Żochowski.
Tablica nawiązuje także do 100. rocznicy Bitwy Warszawskiej 1920 roku a okazją do jej odsłonięcia był organizowany przez wymienione powyżej oddziały warszawskie Zlot Turystów PTTK, Ossów 2020.
Na terenie szkolnym posadzone zostało także drzewo 70-lecia - okazały 3 metrowy dąb błotny.

Tablica Ossów

VII Międzypokoleniowa Sztafeta Turystyczna

Pismo Prezesa Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego

 

Plakat Sadzimy drzewa

 

List sekretarza w sprawie organizacji VII edycji M.Sz.T.

Karta zgłoszenia

Certyfikat uczestnictwa w VII Międzypokoleniowej Sztafecie Turystycznej - do pobrania przez organizatorów i własnoręcznego druku dla uczestników wydarzeń turystycznych.

Wzór tabliczki identyfikacyjnej Drzewa Dziedzictwa PTTK.
Tabliczki identyfikujące Drzewo Dziedzictwa PTTK o wymiarach 20 x 30 cm zostały wygrawerowane laserowo na sklejce grubości 6 mm, a następne olejowane na ciepło.

Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania

VII Międzypokoleniowa Sztafeta Turystyczna - Sadzimy drzewa dla przyszłych pokoleń Najczęściej zadawane pytania
1. Czy sam muszę kupić drzewko?
Nie. Sadzonki drzewek w liczbie 70 sztuk zostaną podarowane Polskiemu Towarzystwu Turystyczno-Krajoznawczemu przez lokalne nadleśnictwa dzięki uprzejmości Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych.
2. Jakie to będzie drzewko?
Gatunek i rozmiar sadzonki determinuje lokalizacja. Dlatego ważne jest aby wyraźnie wskazać miejsce nasadzenia. W oparciu o tę informację nadleśnictwa i szkółki Lasów Państwowych będą dobierać młode sadzonki. Na pewno nie będą to drzewka owocowe, ani egzotyczne.
3. Czy można zasadzić drzewko bez organizacji Międzypokoleniowej Sztafety Turystycznej?
Można. Trzeba wtedy na karcie zgłoszenia wypełnić tylko sekcję 3. poświęconą sadzeniu drzew w ramach jubileuszu PTTK.
4. Kto ma wskazać miejsce nasadzenia? Czy muszę sam wskazać miejsce?
Organizator sztafety lub nasadzenia wskazuje i opisuje na karcie zgłoszenia lokalizację. Niezbędne będzie otrzymanie zgody właściciela gruntu na dokonanie nasadzenia, żeby nie powodować kolizji w planach zagospodarowania. Jeżeli wybrany teren należy do lokalnego samorządu, należy od niego uzyskać zgodę. Przykładowo, dla nasadzenia planowanego przez Zarząd Główny PTTK w granicach Warszawy, konieczne było uzyskanie zgody od Zarządu Zieleni m. st. Warszawy. Często jest to tylko formalność. Informacja o lokalizacji jest istotna dla naszych partnerów z Lasów Państwowych, by mogli oni zarówno dobrać odpowiedni gatunek do miejsca, jak i skontaktowali organizatora z najbliższą szkółką przy nadleśnictwie.
5. Czy drzewko musi być sadzone na terenach leśnych?
Nie. Drzewka będą sadzone zarówno na terenach miejskich, jak i w lasach. Część drzewek zlokalizowana będzie przy budynkach lokalnych oddziałów PTTK, a inne w obrębie przestrzeni zieleni miejskiej, np. w parkach, czy wokół istniejących pomników.
6. Czy za drzewo będzie trzeba zapłacić?
Nie. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych obiecał przekazanie za pośrednictwem lokalnych nadleśnictw 70 sadzonek do uroczystego wysadzenia w trakcie tych uroczystości.
7. Jak mam się zgłosić po drzewo?
Należy wypełnić kartę zgłoszenia udziału w Międzypokoleniowej Sztafecie Turystycznej i odesłać na adres promocja@pttk.pl . Nie trzeba przesyłać wypełnionej karty drogą tradycyjną wystarczy podpisany skan lub nawet zdjęcie. Biuro ZG PTTK zbierze zgłoszenia i następnie skoordynuje kontaktowanie się organizatorów nasadzeń z przedstawicielami Lasów Państwowych w celu ustalenia stosownego rodzaju sadzonki do miejsca oraz warunków odbioru.
8. Do kiedy można zgłaszać chęć udziału?
Termin nadsyłania kart zgłoszeń na adres promocja@pttk.pl wyznaczono na 16 sierpnia. Na kilka dni spóźnienia przymkniemy oko.
9. Czy starczy dla nas drzewek?
Tak, ale należy pamiętać, że liczy się kolejność zgłoszeń.
10. Czy musimy się sami kontaktować z Lasami Państwowymi?
Wszystkie dane do rejestracji wydarzenia i chęci przeprowadzenia nasadzenia nadesłać należy na adres promocja@pttk.pl , ale w celu odbioru sadzonek z konkretnego miejsca konieczne będzie skontaktowanie się z nadleśnictwem wskazanym przez koordynatora ze strony Lasów Państwowych – ten podamy bliżej terminu wydarzenia kontaktując się z Państwem bezpośrednio.
11. Czy można zrobić nasadzenie w przyszłym roku w ramach tej akcji?
Nie. Sadzonki drzew zostały podarowane w związku z jubileuszem 70-lecia istnienia PTTK, który przypada w 2020 roku.
12. Czy będzie tabliczka okolicznościowa lub inne „gadżety”?
Ze względu na okrojony budżet i sytuację ekonomiczną możliwości są skromne. Biuro ZG PTTK przewidziało 70 okolicznościowych tabliczek dla nasadzeń – po jednej dla każdej ceremonii.
13. Co z przeprowadzeniem sztafety i nasadzenia w obliczu pandemii?
Decyzję o przeprowadzeniu lub odwołaniu oraz o terminie organizacji wydarzenia podejmuje organizator. Trudno przewidzieć jak się rozwinie sytuacja i obostrzenia, stąd w obliczu ewentualnego wprowadzenia ograniczeń zachęcamy do przeprowadzenia okolicznościowego nasadzenia w mniejszym gronie, jako reprezentacja jednostki PTTK.
14. Dokonaliśmy nasadzenia. Co dalej?
W terminie do 15 października 2020 r. na adres promocja@pttk.pl należy przysłać krótkie sprawozdanie opisowe oraz zdjęcia ze sztafety i jubileuszowego nasadzenia, najlepiej z grafiką poglądową z zaznaczeniem lokalizacji Drzewa Dziedzictwa PTTK na mapie (np. Google Maps, Bing Maps, Targeo, itp.). W późniejszym terminie planowane jest stworzenie i wprowadzenie odznaki szlakiem wszystkich drzewek. Organizatorzy są również zobligowani do roztoczenia opieki nad powierzoną sadzonką, okazjonalnego zobaczenia czy nie podsycha, albo czy nie dokonano aktów wandalizmu. Zarówno koordynatorzy akcji z ramienia Biura ZG PTTK, jak i przedstawiciele Lasów Państwowych chcą aby drzewa rosły, a nie by został z nich usychający patyk…
15. Czy muszę podać koordynaty GPS?
Jest to opcjonalne, ale nie obligatoryjne. Biuro ZG PTTK potrzebuje wszelkich możliwych informacji graficznych i opisowych dotyczących lokalizacji drzewa na potrzeby dalszych działań programowo-promocyjnych, ale zawrzeć je można również w sprawozdaniu z akcji.